BAZA WIEDZY · ZANIM ZAPŁACISZ
Dostawca prosi o przelew na inne konto niż na proformie - płacić czy uciekać?
Nie płać, dopóki nie sprawdzisz dwóch rzeczy: kto jest właścicielem nowego konta i w jakim kraju jest bank. Jeśli właściciel konta to nie firma z proformy (tylko osoba prywatna, „spółka siostrzana" albo firma z Hongkongu, której nie ma na żadnym dokumencie), to nie jest zmiana konta - to podmiana. Prawdziwa zmiana konta w poważnej firmie zdarza się rzadko i zawsze da się ją potwierdzić inaczej niż mailem. Masz taką proformę na ekranie? Wyślij ją na WhatsApp - sprawdzę ją za 400 zł, odpowiedź w 24 h, raport do 7 dni albo zwrot.

Co sprawdzisz sam w 5 minut
Weź proformę, business license (chiński odpis z rejestru firm) i mail z nowymi danymi do przelewu. Porównaj:
| Pole na dokumencie | Z czym porównać | Co ma się zgadzać |
|---|---|---|
| Właściciel nowego konta (beneficiary name) | Nazwa firmy na proformie i na business license | Dokładnie ta sama firma; nie imię i nazwisko, nie „Ltd" z innym słowem w nazwie |
| Kraj banku | Adres firmy na licencji | Ten sam kraj; konto w Hongkongu, Singapurze albo w Europie dla fabryki z Chin kontynentalnych wymaga pisemnego uzasadnienia |
| Adres mailowy, z którego przyszła zmiana | Adres z wcześniejszej korespondencji | Ta sama domena firmowa, litera w literę; jedna zmieniona litera to najczęstszy sposób podszycia |
| Powód zmiany | Zdrowy rozsądek | „Konto zablokowane", „audyt podatkowy", „tylko w tym tygodniu" to gotowe formułki z podmian |
| Kwota i numer proformy w mailu | Twoja proforma | Ktoś, kto podszywa się pod dostawcę, zna zwykle kwotę, ale nie zna szczegółów zamówienia |
Jeśli choć jedno pole się nie zgadza, wstrzymaj przelew. Jeśli wszystko się zgadza, dalej nie płać na podstawie samego maila - zostaje krok, którego mailem nie zrobisz.
Czego nie sprawdzisz bez dokumentów
Podmiana konta prawie zawsze idzie przez skrzynkę mailową: włamanie do poczty dostawcy, do twojej albo do pośrednika. Odpowiedź na tego samego maila wraca do tej samej osoby, która wysłała zmianę - nawet jeśli brzmi jak twój handlowiec. Dlatego:
- Potwierdzenie konta trzeba uzyskać innym kanałem niż mail, z którego przyszła zmiana: telefon na numer z licencji lub ze strony firmy (nie z podpisu w mailu), rozmowa wideo z osobą, którą znasz, albo wiadomość do działu finansowego po chińsku, bo handlowiec z angielskim często nie wie o zmianie konta.
- Trzeba sprawdzić, czy właściciel nowego konta w ogóle istnieje w chińskim rejestrze i czy jest powiązany z firmą z proformy. Rejestr działa po chińsku i po chińskiej nazwie firmy - angielska nazwa z maila nic tam nie znajdzie.
- Jeśli dostawca tłumaczy zmianę „spółką w Hongkongu do rozliczeń", trzeba to mieć na piśmie, z pieczęcią firmy z proformy, zanim wyjdzie pierwsza złotówka.
- To sprawdzam ja - w 24 h.
Z praktyki
Mechanizm jest zawsze ten sam: korespondencja idzie tygodniami normalnie, aż tuż przed zaliczką przychodzi mail „zmieniliśmy bank, oto nowe dane". Mail wygląda jak poprzednie, podpis ten sam, numer proformy ten sam. Różni się tylko właściciel konta - i domena nadawcy o jedną literę. Pieniądze wychodzą do kogoś, kto nigdy nie miał towaru, a prawdziwy dostawca dowiaduje się o wszystkim, gdy pyta, dlaczego zaliczka nie doszła.
Źródła
- Artykuł nie zawiera stawek ani terminów urzędowych - opisuje sposób sprawdzenia dokumentów.
- Kto jest importerem i co składa się przy odprawie (dane firmy z dokumentów muszą się zgadzać także dla urzędu): https://www.biznes.gov.pl/pl/portal/00374
Najczęstsze pytania
Dostawca z Chin prosi o przelew na konto w Hongkongu - to normalne?
Zdarza się w poważnych firmach, które mają tam spółkę handlową do rozliczeń w dolarach. Ale wtedy ta spółka jest wpisana na proformie jako sprzedawca od początku, ma własną licencję i pieczęć, a fabryka potwierdza powiązanie na piśmie. Konto w Hongkongu, które pojawia się dopiero w mailu przed zaliczką, to inna historia.
Konto jest na osobę prywatną, „bo to właściciel firmy" - płacić?
Nie. Nawet jeśli to naprawdę właściciel, przelew na osobę prywatną nie jest zapłatą do firmy z proformy - w razie sporu firma może powiedzieć, że nic nie dostała. A w większości takich przypadków to nie jest właściciel.
Zadzwoniłem na numer z maila i potwierdzili zmianę - wystarczy?
Nie, jeśli numer pochodził z tego samego maila, w którym była zmiana. Osoba, która podmieniła konto, wpisała też swój numer. Zadzwoń na numer z business license, ze strony firmy albo z pierwszych maili sprzed miesięcy.
Już zapłaciłem na nowe konto - co teraz?
Natychmiast zgłoś do swojego banku prośbę o wstrzymanie i zwrot przelewu (im szybciej, tym większa szansa), powiadom dostawcę innym kanałem niż mail i zachowaj całą korespondencję z nagłówkami wiadomości. Jeśli płatność szła przez platformę z systemem zabezpieczonych płatności, otwórz spór tam.
Ile kosztuje sprawdzenie tego?
400 zł brutto za jedną proformę i jedną pozycję: porównuję dokumenty, sprawdzam firmę i właściciela konta w chińskim rejestrze oraz potwierdzam dane do przelewu bezpośrednio z firmą, w razie potrzeby po chińsku. Odpowiedź w 24 h, raport do 7 dni albo zwrot.
Przeczytaj też
Masz konkretną przesyłkę albo ofertę i nie wiesz, czy papiery się spinają?
Napisz w jednym zdaniu, co kupujesz i od kogo. Odpisuję w 24 h i mówię, czy jest się czym martwić.
Dzięki za wiadomość!
Odpisuję zwykle w ciągu 24 h. W pilnej sprawie pisz wprost na kontakt@isavio.pl.
Wysyłając formularz wyrażasz zgodę na kontakt w sprawie zapytania. Szczegóły w polityce prywatności.
Ten artykuł opisuje ogólny stan przepisów. Nie zastępuje sprawdzenia konkretnej przesyłki i nie jest poradą podatkową.